Sober Bocktober

Sober Bocktober

Joepie, het is weer de eerste maandag van oktober. De eerste maandag van oktober! Nog niet eens zo lang geleden was dat een hoogtepunt op de Nederlandse bierkalender. De eerste dag van het jaar dat bockbier verkrijgbaar is. Dat bockbier was zo ongeveer de enige bierspecialiteit die Nederlandse brouwers naast hun pils wisten te produceren. Oktober als Bocktober.

Tegenwoordig maakt het idee van Sober Oktober opmars. De maand van het bockbier wordt geclaimd door mensen die besluiten een maand geen alcohol te drinken. Sober Oktober heeft bij mij precies achttien uur geduurd, totdat afgelopen zaterdag het eerste flesje bier open ging bij mogelijk de laatste barbecue van het jaar. Dat is een andere ontwikkeling van de laatste tijd, de nazomer lijkt zich steeds verder richting november te bewegen. Die ontnuchterende warmte past helemaal niet bij bockbier. Het smaakt niet.

Was bockbier vroeger een bier om naar uit te kijken, als het ontluikende bloemetje in een dorre woestijn, tegenwoordig valt het bruine bier nauwelijks meer op in de overvloedige bloemenweide die ons bierlandschap inmiddels geworden is. En dan is bockbier nog niet eens het mooiste bloemetje. Veel grote brouwers hebben zich laten verleiden het bier een mierzoet karakter te geven. Nog voor het op de schappen staat doet Albert Heijn het bockbier al in de bonus. Niet vreemd dat brouwers er steeds vaker voor kiezen om hun bockbier op te pimpen in de experimenteerzucht die de craftbeerwereld kenmerkt. Het traditioneel ondergistende bier wordt ineens bovengistend. De klassieke Duitse hopsoorten krijgen gezelschap van allerlei kruiden en vruchten. Rookmout doet z’n intrede. Het bijzondere karakter van bockbier, ons enige traditionele speciaalbier, verdwijnt. Er komt veel moois voor terug.

Misschien is dit een signaal om bockbier weer dichter naar de oorsprong te brengen. Die oorsprong ligt in het zuiden van Beieren waar Bockbier gebrouwen wordt voor het begin van de vastentijd in februari. Van de stad München wordt gezegd dat ze vijf jaargetijden telt: lente, zomer, herfst, winter en de bockbiertijd. Het idee is dat tijdens de vastentijd geen brood mag worden gegeten, maar dat een extra stevig bier de nodige voedingsstoffen biedt. Het aanslaan van het eerste vat bockbier, de Anstich, is een grote gebeurtenis. Ook het eerste Nederlandse bockbier, rond 1868, volgt die oude traditie. Het komt pas in februari in de markt. Na de Eerste Wereldoorlog, als de bierconsumptie tot een dieptepunt daalt zien de Nederlandse brouwers in bockbier een uitstekend middel om bier weer onder de aandacht te brengen. Ze vervroegen het introductiemoment naar begin december, zodat bockbier overvloedig kan vloeien tijdens de feestdagen. Stapje voor stapje wordt om commerciële redenen het introductiemoment steeds verder vervroegd, totdat het begin deze eeuw samenvalt met het begin van de herfst. Als tijdens een bockbierintroductie op 21 september blijkt dat de mussen dood van het dak vallen en de genodigden vanwege de hitte liever pils drinken dan bockbier, beseffen de brouwers dat ze wellicht een stap te ver zijn gegaan. De introductiedatum verschuift, voor het eerst in de geschiedenis, terug naar de eerste maandag van oktober. En wie weet wordt bockbier ooit wel weer het winterbier, of zelfs het vasten dat het ooit was. De kans is echter klein. De geschiedenis herhaalt zich, maar nooit precies op dezelfde manier.

Geen reactie's

Sorry, het is niet mogelijk om te reageren.