Graanrepubliek

08 mrt Graanrepubliek

[2024] In het uiterste noordoosten van Nederland, in het uitgestrekte Groningse land, is een nieuwe, bijzondere bierbestemming ontstaan. In een oude locomotiefloods in Bad Nieuweschans is met hulp vanuit Europa de ‘Graanrepubliek’ gevestigd. De naam is goed gekozen. Dit vlakke akkerland stond vroeger bekend om z’n graanteelt. Nog steeds, want in Delfzijl, niet te ver weg, staat de grootste mouterij van ons land. Van het stro dat overbleef na de oogst werd ooit strokarton gemaakt. Deze uithoek van het land was het domein van rijke hereboeren en verarmde landarbeiders. De bevolking had het niet zo op met de chique kliek uit Den Haag en Amsterdam. Hier stemden ze liever communistisch en republikeins. De eerste Nederlandse Eurocommissaris Sicco Mansholt, zag dit land als de basis voor een beleid waarbij Europa nooit meer honger zou hoeven te lijden. Frank Westerman heeft er een mooi boek over geschreven.

In de Graanrepubliek zijn alle ambachten samengebracht die afhankelijk zijn van het graan. Er is een bakker die echte Groningse suikerbrood bakt van lokaal graan en suiker van lokale suikerbieten. Met hulp van de bekende jeneverstoker Hooghoudt is er een kleine distilleerderij neergezet waar whisky gestookt wordt, en gin. Op de whisky moeten we nog even wachten. Die moet drie jaar en een dag rijpen, voordat het die naam mag dragen. Op de vloer zie je de verzameling houten vaten langzaam groeien. En vanzelfsprekend is er een brouwerij. Na een paar jaar thuisbrouwen besloot Martijn Eggens in 2017 zijn bieren als huurbrouwer bij grotere brouwerijen te gaan produceren. Maar de gedachte om ooit een eigen brouwerij te hebben, liet hem niet los. Vandaar dat hij vanaf 2020 aansluiting zocht bij de Graanrepubliek, waar hij sinds afgelopen jaar in zijn eigen brouwerij bieren brouwt. De bieren van Eggens zijn herkenbaar aan een gezonde dosis mout. Niet verbazend als je in de Graanrepubliek gevestigd bent. Het levert mooie zware bieren op, die deels rijpen op vat. Nu zijn dat nog vaten uit Schotland, Amerika of Frankrijk. Maar over een paar jaar zullen er ook houten vaten van de naastgelegen distilleerderij beschikbaar zijn. Er was ooit sprake van dat er ook een mouterij in de Graanrepubliek gevestigd zou worden. Dit is jammer genoeg (nog) niet van de grond gekomen. De Graanrepubliek heeft wel een proeflokaal waar je al dit lekkers kunt proeven.

Het mooiste is misschien wel dat de Graanrepubliek een coöperatie is, waarin telers en producenten samenwerken met als missie op een duurzame manier de Groningse kleigronden te bewerken en de manier waarop mensen over voedsel denken te veranderen. En hoe kan dat beter dan door smaak centraal te stellen?

Smaak mag dan wel centraal staan bij de Graanrepubliek. Zelf ligt dit prachtige initiatief alles behalve centraal. Maar laat je daardoor niet weerhouden. Er ligt een treinstation voor de deur waar eens per uur de trein van Groningen naar Weener in Duitsland stopt. Met al dat lekkers dat er te proeven is de auto een wat minder goed alternatief.