Draai van de molen

27 jan Draai van de molen

[2025] Vorige week kwam het nieuws naar buiten dat brouwerij De Molen waarschijnlijk per 1 september de deuren gaat sluiten. Het bericht maakte me eerst melancholiek. Daarna vooral dankbaar. Want zonder De Molen was er misschien wel nooit Kaapse Brouwers geweest. Zij namen de brouwinstallatie van Menno Olivier over, toen De Molen uit z’n jasje groeide. Zonder De Molen had Kees Bubberman niet de inspiratie gekregen om Kees te beginnen. Zonder de verkoop van De Molen aan Royal Swinkels hadden mede-eigenaren John Brus en Menno Olivier nooit een nieuwe kans gekregen om een weer een brouwerij te beginnen. Dit keer met de lessen van het verleden in het hoofd en in een maat die beter bij ze past. John brouwt met Delftse Brouwers de bieren in het Delfts Bierhuis en Menno hervindt zichzelf met Menno Olivier Brewing in Spanje . Het is een mooi nageslacht aan brouwerijen dat De Molen achterlaat, en ongetwijfeld vergeet ik er nog een paar.

Zonder De Molen hadden duizenden bierliefhebbers waarschijnlijk pas veel later kennis gemaakt met imperial stouts, barrel aged quadrupels en iconische IPA’s. Niet alleen in Nederland, maar ook ver daarbuiten. De Molen heeft Nederland als craftbierland stevig op de kaart gezet. Die duizenden bierliefhebbers hadden zonder De Molen ook geen kennis gemaakt met de meest fantastische andere brouwers met formidabele bieren op het Borefts bierfestival. Bieren die je smaakpapillen uit je tong doen springen van verrassing. Zonder De Molen had het Nederlands Gilde van Biersommeliers geen geschikt thuis gehad om het Nederlands Kampioenschap Biersommelier te organiseren. Afgelopen november mocht Léon Rodenburg zich er nog tot kampioen laten kronen.

Zonder De Molen was er in 2021 ook geen Geniet & Geef bier geweest, speciaal gebrouwen voor KiKa. Afgelopen jaar brouwde De Molen twee versies van Hemel & Aarde voor Beergeeks beat ALS. Een groot sociaal hart zit in het DNA van het bedrijf.

Zonder De Molen hadden velen nooit geweten dat de officiële naam voor het &-teken ‘ampersand’ is. We hadden nooit zo’n indringende discussie gekend over de rebranding van een merk, compleet met de onmisbare marketing speak. Is zo’n ampersand nu iconischer dan een molen? En in hoeverre kun je zonder kleur een biermerk laten groeien?

In 2016 nam Royal Swinkels een minderheidsaandeel van 35% in De Molen. Ik schreef destijds een bierlog met de titel ‘Klap van de molen’.  Ik sprak daarin de hoop uit dat het experimentele karakter van De Molen behouden zou blijven en dat de brouwerij niet de kant op zou gaan van een steeds braver wordend Hertog Jan. Die hoop kwam deels uit. In de afgelopen jaren bleef De Molen verrassen, hoewel op een andere manier dan in de beginjaren. Maar vooral zat ik ernaast. Hertog Jan groeide uit tot het grootste pilsmerk van Nederland, maar werd aan de andere kant een meester in het presenteren van steeds weer nieuwe vatgerijpte prestigebieren. Een knappe spagaat. Binnen Royal Swinkels blijkt De Molen een soortgelijke proeftuinpositie niet gegund te zijn. De basis om het rariteitenkabinet van Menno & John overeind te houden bleek binnen deze brouwerij te zwak. Gelukkig zijn er nog meer dan genoeg mooie bieren om van te genieten van brouwers die geïnspireerd zijn geraakt door De Molen.